Bao cao su rách sau quan hệ: làm gì giờ đầu?

Xong chuyện, tháo bao ra mới thấy đầu bao thủng một lỗ, hoặc có vết rách dọc thân. Nếu bạn đang tìm phát hiện bao cao su bị rách sau khi quan hệ phải làm gì, câu trả lời ngắn là: nhớ lại giờ quan hệ, hỏi về thuốc tránh thai khẩn cấp ngay hôm nay, và nếu không rõ tình trạng HIV của bạn tình thì đến cơ sở y tế trong vòng 72 giờ. Còn xét nghiệm bệnh lây qua đường tình dục thì phải đợi vài tuần mới cho kết quả đáng tin.

Bài này dành cho lúc chuyện đã xảy ra. Nếu bạn muốn xem cách xử lý ngay trong lúc đang quan hệ, đọc thêm bài bao cao su bị rách phải làm gì.

Vì sao bao cao su bị rách mà lúc đó không nhận ra?

Vết rách nhỏ ở đầu bao hoặc gần gốc có thể chẳng gây cảm giác gì lạ, nên có khi phải tháo ra mới thấy. Bao không tự dưng rách, thường là do chuyện gì đó xảy ra từ trước.

Thứ hay bị coi nhẹ là dầu. Một nghiên cứu đăng trên Contraception năm 1989 cho thấy bao latex chỉ tiếp xúc dầu khoáng khoảng 60 giây đã giảm độ bền khoảng 90%. Planned Parenthood xếp baby oil, dầu massage, dầu dừa, kem dưỡng thể và dầu ăn vào danh sách không dùng với bao latex hay polyisoprene.

Nhiệt cũng làm hại bao. Theo Columbia Doctors, nhiệt làm latex yếu đi và dễ rách hơn, nên đừng để bao lâu trong hộc xe hay chỗ nóng. Cùng nguồn này nhắc thêm: bao quá hạn, gói bị hở, hoặc bao giòn, dính, đổi màu thì không nên dùng, kể cả khi còn hạn.

Lúc mở gói cũng dễ làm hỏng bao. Móng tay hoặc răng lúc xé gói có thể làm thủng bao mà mắt thường khó thấy. Bao không hợp size, hoặc quan hệ lúc quá khô, thì bao bị căng và cọ xát nhiều hơn.

Phát hiện bao cao su bị rách sau khi quan hệ phải làm gì ngay?

Trước hết, ghi lại giờ quan hệ, vì mọi lựa chọn sau đó đều tính theo mốc này. Rồi làm lần lượt các bước dưới đây, không cần làm hết trong một tiếng nhưng cũng đừng để sang tuần.

WHO liệt kê bao cao su rách, tuột hoặc dùng sai là một trong các tình huống nên dùng tránh thai khẩn cấp. Nên đi mua thuốc lúc này không phải là làm quá, thuốc làm ra chính là cho những lúc như vậy.

Thuốc tránh thai khẩn cấp sau khi bao cao su rách: uống trong bao lâu?

Thuốc tránh thai khẩn cấp uống được trong vòng 3 đến 5 ngày tùy loại, nhưng loại nào cũng hiệu quả hơn khi dùng sớm. Có ba lựa chọn chính:

Với levonorgestrel, trang thông tin của Pharmacity ghi thời điểm tốt nhất là trong 72 giờ, lý tưởng trong 24 giờ đầu, và nhắc thuốc này không bảo vệ khỏi bệnh lây qua đường tình dục. WHO cho dùng tới 5 ngày, nhưng càng để muộn thì hiệu quả càng giảm.

Nếu đã qua 3 ngày, ulipristal là lựa chọn tốt hơn. CDC nói ulipristal hiệu quả hơn levonorgestrel trong khoảng ngày 3 đến ngày 5, và levonorgestrel có thể kém hiệu quả hơn ở phụ nữ béo phì. Cứ nói thật với dược sĩ đã bao lâu kể từ lúc quan hệ, họ sẽ tư vấn loại phù hợp.

NHS xếp vòng tránh thai chứa đồng là cách tránh thai khẩn cấp hiệu quả nhất, và WHO ghi con số trên 99% nếu đặt trong 120 giờ. Đổi lại, bạn phải đặt lịch khám để bác sĩ đặt vòng.

Một điều hay bị hiểu lầm: thuốc tránh thai khẩn cấp không phải thuốc phá thai. Theo WHO, thuốc ngăn hoặc làm chậm rụng trứng, chứ không làm mất thai nếu đã có thai.

Bao cao su rách có nguy cơ lây STI không và xét nghiệm lúc nào?

Có. Khi bao rách, da và dịch cơ thể của hai người tiếp xúc trực tiếp, nên bao không còn ngăn được bệnh lây qua đường tình dục (STI) và HIV như bình thường. Nguy cơ cao hay thấp còn tùy sức khỏe của bạn tình, mà chuyện này thì chỉ xét nghiệm mới biết.

PEP là thuốc dùng trong tình huống khẩn cấp, theo HIV.gov, nên không phải ai bị rách bao cũng cần. Bác sĩ sẽ hỏi về bạn tình và hoàn cảnh để quyết định. Nếu đã dùng PEP, bạn cần xét nghiệm HIV lại sau 4 đến 6 tuần và sau 3 tháng.

Đi xét nghiệm ngay hôm sau thì gần như chưa biết được gì về lần quan hệ vừa rồi. NHS cho biết có khi phải tới 7 tuần mới xét nghiệm ra STI, nên nếu không có triệu chứng thì đợi khoảng 7 tuần rồi đi xét nghiệm.

Với HIV, mỗi loại xét nghiệm cần chờ một khoảng khác nhau mới phát hiện được, gọi là “giai đoạn cửa sổ”. Theo CDC, xét nghiệm axit nucleic (NAT) thường phát hiện được sau 10 đến 33 ngày, xét nghiệm kháng nguyên/kháng thể lấy máu tĩnh mạch sau 18 đến 45 ngày, còn test nhanh và tự test sau 23 đến 90 ngày. Test nhanh âm tính quá sớm thì nên làm lại sau.

Theo dõi bản thân thế nào và khi nào cần gặp bác sĩ?

Không có triệu chứng không có nghĩa là không bị lây, vì CDC cho biết STI thường không gây triệu chứng. Vậy nên ghi lịch đi xét nghiệm luôn từ bây giờ, đừng đợi có triệu chứng mới đi.

Trong mấy tuần chờ, bạn chỉ cần để ý vài chuyện. Nếu thấy gì lạ ở vùng kín như tiết dịch khác thường, đau rát hay nổi vết loét, đi khám luôn, không cần đợi đủ 7 tuần. Nếu đã uống thuốc tránh thai khẩn cấp mà kỳ kinh tới trễ, thử thai và gặp bác sĩ.

Cho tới khi có kết quả, dùng bao cho mọi lần quan hệ. Lo lắng là chuyện bình thường. Khi đi khám, cứ kể thẳng với bác sĩ chuyện gì đã xảy ra và vào lúc nào, có đủ thông tin thì họ mới tư vấn đúng được.

Cách phòng ngừa bao cao su bị rách ở lần sau

Muốn bớt khả năng rách, hãy chặn từ trước khi xé gói. Vài thói quen nhỏ:

Gel giúp giảm ma sát, nhưng chọn sai loại thì lợi bất cập hại. Trong cùng nghiên cứu năm 1989, glycerol (thành phần hay có trong gel bôi trơn) ngâm 5 phút không làm bao latex yếu đi đáng kể, trái hẳn với dầu khoáng. Bài gel bôi trơn dùng với bao cao su nói rõ loại nào hợp loại bao nào.

Bạn cũng nên xem lại size, vì bao có nhiều kích cỡ chứ không chỉ một cỡ chung. Bao chật quá thì căng, rộng quá thì dễ tuột. Columbia Doctors ghi nhận bao tuột còn hay gặp hơn bao rách.

Lần tới mở hộp mới, bỏ luôn một tuýp gel gốc nước vào chung ngăn kéo, để lúc cần khỏi phải dùng tạm thứ gì có dầu. Nếu chưa chắc lần vừa rồi là rách hay bị tuột, cách xử lý vẫn y như vậy: tính giờ, hỏi dược sĩ, rồi đặt lịch xét nghiệm.